---
title: "Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank"
url: https://www.beboet.be/blog/snelheid-boven-veertig-politierechtbank
description: "Meer dan 40 km/u te snel: art. 29, § 3 brengt u voor de politierechtbank, met verval en boete van 100 tot 5.000 euro."
lang: nl-BE
---

Ga naar hoofdinhoud

Terug naar Blog (https://www.beboet.be/blog)

🚗 Snelheid

# Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank

Laatst bijgewerkt op: 2026-11-17T06:02:01.078506+00:00

Mr. Chanel Ribas Colomar 17 november 2026 24 min leestijd 0 weergaven

WhatsApp: https://wa.me/?text=Snelheidsovertreding%20boven%2040%20km%2Fu%3A%20politierechtbank%20https%3A%2F%2Fwww.beboet.be%2Fblog%2Fsnelheid-boven-veertig-politierechtbank
Facebook: https://www.facebook.com/sharer/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fwww.beboet.be%2Fblog%2Fsnelheid-boven-veertig-politierechtbank
LinkedIn: https://www.linkedin.com/sharing/share-offsite/?url=https%3A%2F%2Fwww.beboet.be%2Fblog%2Fsnelheid-boven-veertig-politierechtbank
X: https://twitter.com/intent/tweet?url=https%3A%2F%2Fwww.beboet.be%2Fblog%2Fsnelheid-boven-veertig-politierechtbank&text=Snelheidsovertreding%20boven%2040%20km%2Fu%3A%20politierechtbank

Image: Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank (https://images.unsplash.com/photo-1568605117036-5fe5e7bab0b7?w=1200&h=600&fit=crop&q=80)

Google

4.9/5 (175)
https://www.google.com/search?q=beboet+reviews

Trustlocal

9.7/10 (178)
https://www.trustlocal.be/

353+ tevreden klanten

U rijdt op de autosnelweg, op een gewestweg of in de bebouwde kom en enkele weken later valt er geen gewone onmiddellijke inning in de bus, maar een proces-verbaal of uiteindelijk een dagvaarding voor de politierechtbank. Bij een grote snelheidsovertreding is dat geen administratieve formaliteit meer. Wie meer dan 40 km/u te snel rijdt, of meer dan 30 km/u te snel rijdt binnen de bebouwde kom, in een zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf, komt in een juridisch zwaardere categorie terecht. De inzet is dan niet alleen de geldboete, maar vooral het verval van het recht tot sturen, de gevolgen voor werk en gezin, de eventuele onmiddellijke intrekking en de manier waarop de politierechter het dossier beoordeelt.

## Wanneer leidt te snel rijden tot de politierechtbank?

Een snelheidsovertreding wordt in België niet ingedeeld in de graden van overtredingen. Eerste, tweede, derde en vierde graad zijn belangrijk voor veel andere verkeersinbreuken, maar snelheid staat apart in art. 29, § 3 Wegverkeerswet. Dat onderscheid is essentieel: een snelheidsovertreding is dus geen tweede of derde graad omdat de overschrijding hoog is, maar wordt vervolgd volgens de specifieke snelheidsregeling van de Wegverkeerswet.

Voor gewone snelheidsoverschrijdingen kan de bestuurder soms een onmiddellijke inning ontvangen. Dat is een vaste som die door de politie wordt voorgesteld en die geen rechterlijke geldboete is. Zodra de snelheid boven de wettelijke drempels uitkomt, wordt een onmiddellijke inning uitgesloten. Dat is onder meer het geval bij meer dan 40 km/u te snel, en bij meer dan 30 km/u te snel binnen de bebouwde kom, in een zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf. In die gevallen volgt doorgaans een parketbehandeling en kan de zaak voor de politierechtbank komen.

De uitdrukking Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank vat dat kernachtig samen, maar zij moet genuanceerd worden. De drempel van 40 km/u geldt niet overal op dezelfde manier. Buiten de bijzondere zones is meer dan 40 km/u te snel de belangrijke grens. Binnen de bebouwde kom, een zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf ligt de grens lager: meer dan 30 km/u te snel volstaat al om in dezelfde zware snelheidsregeling te vallen. Een bestuurder die in een zone 30 na vaststelling uitkomt op 61 km/u, wordt dus anders bekeken dan iemand die op een autosnelweg 31 km/u te snel rijdt.

Het gevolg is dat de procedure niet langer draait rond “betalen en klaar”. De politierechter kan een geldboete uitspreken, een verval van het recht tot sturen opleggen en eventueel herstelvoorwaarden verbinden aan dat verval. Ook de concrete omstandigheden krijgen gewicht: het tijdstip, de plaats, de verkeersdrukte, eerdere veroordelingen, de noodzaak van het rijbewijs voor het werk en de houding van de bestuurder na de vaststelling.

## De wettelijke drempels: 40 km/u en 30 km/u in bijzondere zones

Art. 29, § 3 Wegverkeerswet maakt een onderscheid tussen de algemene zware overschrijding en de strengere zones. Buiten de bebouwde kom en buiten de opgesomde bijzondere zones gaat het om meer dan 40 km/u te snel. In de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf gaat het om meer dan 30 km/u te snel. Dat zijn geen afrondingen of vrijblijvende richtlijnen, maar drempels met procedurele en strafrechtelijke gevolgen.

Een voorbeeld maakt dit duidelijk. Wie op een weg waar 90 km/u geldt na vaststelling uitkomt op meer dan 130 km/u, overschrijdt de grens van meer dan 40 km/u. Wie in een straat waar 50 km/u geldt na vaststelling uitkomt op meer dan 80 km/u, valt binnen de strengere drempel van meer dan 30 km/u in de bebouwde kom. In een zone 30 ligt de grens nog gevoeliger: meer dan 60 km/u na vaststelling brengt de bestuurder in de zware snelheidsregeling.

De meetpraktijk verdient daarbij aandacht. De meettolerantie uit het KB van 12 oktober 2010 betreffende meettoestellen wordt niet automatisch of wettelijk van de gemeten snelheid afgetrokken. In de vervolgingspraktijk wordt met toleranties gewerkt, maar het is juridisch niet correct om te schrijven dat de wet altijd automatisch een bepaald aantal kilometer per uur aftrekt. Een advocaat zal daarom het proces-verbaal, het toestel, de kalibratiegegevens en de berekening van de weerhouden snelheid nakijken in plaats van uit te gaan van een algemene vuistregel.

Belangrijk is ook dat de Wegcode op 1 juni 2027 wordt vervangen. Vandaag, 17 november 2026, blijft de bestaande Wegcode nog relevant, samen met de Wegverkeerswet. Wie de tekst van de verkeersregels wil raadplegen, kan terecht bij de Wegcode en de Wegverkeerswet op wegcode.be (https://www.wegcode.be/). In een concreet dossier is vooral de datum van de feiten doorslaggevend voor de toepasselijke sancties en bedragen.

## Welke geldboete riskeert u bij een zware snelheidsovertreding?

Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid op grond van art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro. Dat is één geldboetevork voor elke snelheidsoverschrijding onder dat artikel, dus ook voor de zware gevallen waarin de bestuurder voor de politierechtbank verschijnt. Het gaat om een niveau 1-sanctie in de zin van art. 36 Sw., wat betekent dat er voor deze snelheidsovertreding geen gevangenisstraf aan gekoppeld is.

Die laatste nuance is belangrijk. Een Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank klinkt voor veel bestuurders alsof zij meteen met een gevangenisstraf worden geconfronteerd. Voor de snelheidsovertreding zelf onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet is dat niet correct: niveau 1 kent geen gevangenisstraf. De politierechter oordeelt wel over de geldboete en over het verval van het recht tot sturen, en kan binnen de wettelijke grenzen rekening houden met verzachtende of verzwarende omstandigheden van het concrete dossier.

Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 moet bij een rechterlijke veroordeling ook rekening worden gehouden met de bijdrage van 250 euro aan het Fonds voor hulp aan slachtoffers. Die bijdrage is geen onderdeel van de geldboete en ook geen gerechtskost, maar een verplichte bijdrage naast de gerechtskosten. Daarnaast geldt bij een rechterlijke veroordeling een administratieve toeslag op grond van art. 162ter Sv.; het tarief 2026 bedraagt 30,56 euro. De gerechtskosten zelf hangen af van het dossier.

Voor feiten van vóór 1 september 2026 ligt de analyse anders. Het bedrag van de geldboete hangt af van de datum van de feiten, niet van de datum van de dagvaarding of de zitting. Voor feiten tot en met 31 januari 2026 golden de bedragen van de toenmalige regeling met de toen geldende opdeciemen; voor feiten van 1 februari tot en met 31 augustus 2026 golden de oude basisbedragen met de toen geldende verhoging. Voor feiten van vóór 1 september 2026 past de rechter de voor de beklaagde gunstigste wet toe, op grond van art. 2, derde lid Sw. Wie een dagvaarding ontvangt voor oudere feiten, moet dus vermijden dat bedragen van verschillende periodes door elkaar worden gehaald.

## Onmiddellijke inning, minnelijke schikking of dagvaarding

Een onmiddellijke inning komt van de politie op basis van art. 65 Wegverkeerswet. Voor snelheid bedraagt de onmiddellijke inning sinds 1 juli 2026 58 euro voor de eerste 10 km/u boven de limiet, en daarboven 12 euro per bijkomende km/u binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, woonerf en erf, of 7 euro per bijkomende km/u elders. Bij een onmiddellijke inning komt de administratieve toeslag van art. 65, § 1 Wegverkeerswet; het tarief 2026 bedraagt 10,67 euro. Een onmiddellijke inning is geen geldboete en daarop wordt geen eigen berekening of verhogingsfactor toegepast.

Bij de zware snelheidsdrempels is een onmiddellijke inning uitgesloten. Dat geldt boven 40 km/u te snel, en boven 30 km/u te snel binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf. De bestuurder mag dan niet verwachten dat hij de zaak eenvoudig kan afsluiten met de betaling van een vaste politiesom. Het dossier gaat naar het parket, dat kan beslissen over een minnelijke schikking of dagvaarding, afhankelijk van de omstandigheden en de toepasselijke regels.

Een minnelijke schikking komt van het parket op grond van art. 216bis Sv. en is niet hetzelfde als een onmiddellijke inning. De betaling van een minnelijke schikking is geen erkenning van schuld en geen veroordeling. Tegenover een eventueel slachtoffer geldt de betaling wel als een onweerlegbaar vermoeden van fout. De termijn om te betalen wordt door de procureur bepaald en bedraagt ten minste vijftien dagen en ten hoogste drie maanden.

Komt er een bevel tot betalen in verkeerszaken op grond van art. 65/1 Wegverkeerswet, dan gelden andere regels. De betaling moet binnen dertig dagen na ontvangst gebeuren. Beroep bij de politierechtbank moet binnen dertig dagen bij verzoekschrift worden ingesteld. Bij niet-invordering binnen drie jaar kan een schorsing van het recht tot sturen volgen van acht dagen, vijftien dagen of één maand. Dat staat los van het rechterlijk verval dat de politierechter bij een dagvaarding kan opleggen.

## Het verval van het recht tot sturen bij meer dan 40 km/u

Het zwaarste gevolg van een grote snelheidsovertreding is vaak het verval van het recht tot sturen. Art. 29, § 3, derde lid Wegverkeerswet bepaalt dat bij meer dan 40 km/u te snel, of meer dan 30 km/u binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf, het verval wordt opgelegd. Spreekt de rechter het verval niet uit, dan moet hij dat motiveren. Het is dus niet correct om te zeggen dat de rechter in die gevallen louter “kan” kiezen voor een rijverbod.

Een facultatief verval bedraagt volgens art. 38, § 1, laatste lid Wegverkeerswet ten minste acht dagen en ten hoogste vijf jaar. Bij de zware snelheidsdrempel is het verval in de hierboven beschreven zin de regel, met motiveringsplicht wanneer de rechter het niet uitspreekt. In de praktijk is het rijbewijs voor veel bestuurders belangrijker dan het bedrag van de geldboete: een vertegenwoordiger, zelfstandige, zorgverlener, ploegarbeider of ouder met co-ouderschap kan door zelfs een kort verval zwaar getroffen worden.

De rechter kan ook beslissen dat het effectief verval wordt beperkt tot vrijdag 20 uur tot zondag 20 uur en tot feestdagen, op grond van art. 38, § 2bis Wegverkeerswet. Dat wordt vaak een weekendrijverbod genoemd. Die beperking is echter uitgesloten wanneer de rechter een alcoholslot oplegt of wanneer hij het herstel van het recht tot sturen afhankelijk maakt van examens, onderzoeken of een opleiding op grond van art. 38, § 3 Wegverkeerswet. Een weekendrijverbod kan dus niet worden gecombineerd met zulke herstelvoorwaarden.

Bij een overschrijding die net onder de zware drempel blijft, gelden andere regels. Art. 38, § 1, 3°bis Wegverkeerswet voorziet in een facultatief verval bij meer dan 30 tot en met 40 km/u te snel, of meer dan 20 tot en met 30 km/u binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf. Voor de hoogste drempels van art. 29, § 3, derde lid Wegverkeerswet ligt de nadruk sterker op het verplichte karakter van het verval, tenzij de rechter motiveert waarom hij het niet uitspreekt.

## Beginnende bestuurders: minder dan twee jaar rijbewijs B

Voor beginnende bestuurders geldt een bijzonder regime. Art. 38, § 5 Wegverkeerswet verplicht de rechter om een verval uit te spreken wanneer hij veroordeelt wegens een overtreding met een motorvoertuig die tot een verval van het recht tot sturen kan leiden en de schuldige sinds minder dan twee jaar houder is van het rijbewijs B. De rechter moet dan minstens een theoretisch of praktisch examen opleggen.

Die regel geldt niet bij elke snelheidsovertreding. Bij snelheid speelt art. 38, § 5 Wegverkeerswet pas wanneer de overschrijding groot genoeg is om een verval mogelijk te maken. Een gewone lichte snelheidsovertreding zonder mogelijkheid tot verval valt daar dus niet zomaar onder. Bij een zware overschrijding boven de drempels van art. 29, § 3 Wegverkeerswet is dat anders: de zaak kan tot een verval leiden, zodat de positie van een beginnende bestuurder duidelijk kwetsbaarder wordt.

Een voorbeeld: iemand behaalde zijn rijbewijs B acht maanden geleden en wordt vervolgd voor meer dan 40 km/u te snel op een weg buiten de bebouwde kom. In dat geval moet de politierechter rekening houden met art. 38, § 5 Wegverkeerswet. Wordt de bestuurder veroordeeld, dan moet de rechter het verval uitspreken en minstens een theoretisch of praktisch examen opleggen. Dat kan de praktische gevolgen van een eerste zware snelheidszaak aanzienlijk verzwaren.

België kent geen puntenrijbewijs. Er worden dus geen punten afgetrokken of strafpunten toegekend. De gevolgen voor een beginnende bestuurder vloeien uit de Wegverkeerswet voort, niet uit een puntenstelsel. Dat onderscheid is belangrijk, omdat bestuurders soms online informatie lezen die niet op Belgisch recht slaat of die buitenlandse systemen door elkaar haalt met de Belgische regels.

## Herhaling binnen drie jaar: boete en rijverbod

Bij herhaling van bepaalde verkeersinbreuken bestaan twee belangrijke mechanismen die niet met elkaar mogen worden verward. Voor snelheid bepaalt het laatste lid van art. 29, § 4 Wegverkeerswet dat bij herhaling van een overtreding van art. 29, § 1 of § 3 binnen drie jaar, te rekenen van de dag van de uitspraak van een vorig veroordelend vonnis dat in kracht van gewijsde is gegaan, de geldboete wordt verdubbeld. Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro vóór toepassing van die eigen herhalingsregeling.

Daarnaast bestaat art. 38, § 6 Wegverkeerswet, dat niet over de hoogte van de geldboete gaat maar over het verval en de herstelvoorwaarden. Bij herhaling binnen drie jaar van onder meer art. 29, § 3, derde lid Wegverkeerswet is een verplicht verval van ten minste drie maanden van toepassing, met vier examens en onderzoeken: theoretisch examen, praktisch examen, geneeskundig onderzoek en psychologisch onderzoek. Bij een volgende herhaling bedraagt het verplichte minimum zes maanden, daarna negen maanden.

Die twee regels hebben dus een eigen functie. Art. 29, § 4 Wegverkeerswet raakt de geldboete bij herhaling. Art. 38, § 6 Wegverkeerswet raakt het rijbewijs en de herstelvoorwaarden. Het is juridisch fout om art. 38, § 6 Wegverkeerswet te gebruiken om de boete te verhogen, of om te schrijven dat art. 29, § 4 Wegverkeerswet automatisch de vier onderzoeken oplegt.

Art. 60 Sw. over herhaling is niet van toepassing op de Wegverkeerswet door art. 27bis Wegverkeerswet. Voor snelheid moet dus worden gekeken naar de specifieke herhalingsregels in de Wegverkeerswet zelf. Dat is belangrijk sinds de hervormingen van 2026, omdat oude terminologie en oude schema’s niet zonder meer bruikbaar zijn voor feiten die vandaag worden vervolgd.

## Onmiddellijke intrekking van het rijbewijs na de vaststelling

Los van de latere veroordeling kan het rijbewijs onmiddellijk worden ingetrokken. Art. 55 Wegverkeerswet laat een onmiddellijke intrekking toe bij snelheid boven de daar bedoelde drempels. In beginsel wordt de intrekking bevolen door de procureur des Konings, maar voor snelheid boven de drempels van art. 55, § 1, 5° Wegverkeerswet kan de officier van gerechtelijke politie optreden.

De teruggave gebeurt na vijftien dagen op grond van art. 56 Wegverkeerswet, tenzij de politierechtbank de intrekking verlengt. Die verlenging gebeurt niet door het parket zelf. De procureur vordert een beschikking voor de politierechtbank, die binnen vijftien dagen in openbare terechtzitting uitspraak doet, zoals bepaald in art. 55bis Wegverkeerswet. Voor veel bestuurders is dit de eerste confrontatie met de politierechtbank, nog vóór de behandeling van de grond van de zaak.

Een onmiddellijke intrekking is niet hetzelfde als een rechterlijk verval. De intrekking is een voorlopige maatregel na de vaststelling, terwijl het verval een sanctie is die door de rechter wordt uitgesproken bij veroordeling. Toch kunnen de twee elkaar praktisch opvolgen. Iemand kan eerst vijftien dagen zijn rijbewijs kwijt zijn door onmiddellijke intrekking en later, na dagvaarding, een verval krijgen als straf.

Bij de voorbereiding van de zitting is het nuttig om documenten te verzamelen die aantonen waarom het rijbewijs noodzakelijk is: arbeidscontract, uurroosters, zelfstandige activiteit, medische zorg voor gezinsleden, woon-werkafstand, gebrek aan openbaar vervoer of andere concrete elementen. Zulke stukken nemen de inbreuk niet weg, maar kunnen relevant zijn bij de beoordeling van de duur en modaliteiten van het verval.

## Het proces-verbaal en de bewijscontrole

Art. 62 Wegverkeerswet bepaalt dat processen-verbaal bewijskracht hebben zolang het tegendeel is bewezen. Sinds 1 juli 2026 wordt het afschrift aan de geïdentificeerde overtreder, de houder van de kentekenplaat of de gebruikelijke bestuurder gezonden binnen dertig dagen, te rekenen van de datum van de misdrijven volgens de federale regels. Kunnen identiteit of adres niet meteen worden vastgesteld, dan begint de termijn pas te lopen zodra dat wel kan.

Voor Vlaamse gewestelijke regels geldt een termijn van veertien dagen, te rekenen van de datum van vaststelling van de misdrijven. Een advocaat zal in elk dossier nagaan of het afschrift tijdig werd verzonden, welke overheid bevoegd was en of de gegevens in het proces-verbaal onderling coherent zijn. Het gaat dan onder meer om datum, uur, locatie, rijrichting, toegelaten snelheid, gemeten snelheid, weerhouden snelheid, toestel en eventuele identificatie van de bestuurder.

Bij een flitspaal of trajectcontrole kan de bewijscontrole verschillen van een mobiele controle. Bij trajectcontrole gaat het om gemiddelde snelheid over een bepaald traject. Bij een klassieke snelheidsmeting gaat het om een meting op een bepaald ogenblik of op een beperkte afstand. In beide gevallen moet het dossier voldoende duidelijk maken hoe men tot de weerhouden snelheid komt.

Een bestuurder kan niet volstaan met de bewering dat de eigen GPS een lagere snelheid aangaf. GPS-snelheid kan nuttige context geven, maar de juridische bewijswaarde hangt af van het volledige dossier. Omgekeerd betekent een proces-verbaal niet dat elk verweer onmogelijk is. Controle van de meetgegevens, de signalisatie, de locatie en de toepasselijke snelheidslimiet blijft zinvol, zeker wanneer het verschil tussen een onmiddellijke inning en een dagvaarding afhangt van enkele kilometers per uur.

## Verkeersongeval, letsel of doding: wanneer wordt het veel zwaarder?

Een zware snelheidsovertreding zonder ongeval blijft onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet een niveau 1-sanctie. Dat verandert wanneer er door het deelnemen aan het verkeer een doding of integriteitsaantasting wordt vervolgd onder het nieuwe Strafwetboek. Art. 107 Sw. gaat over doding in het verkeer en art. 218 Sw. over integriteitsaantasting in het verkeer. Beide bepalingen vereisen een ernstig gebrek aan voorzorg of voorzichtigheid en gelden bij het deelnemen aan het verkeer, niet enkel bij een klassiek ongeval.

Wanneer een bestuurder iemand doodt terwijl hij meer dan 40 km/u te snel rijdt, of meer dan 30 km/u te snel binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf, kan art. 107/1 Sw. van toepassing zijn. Dat is een zelfstandige strafbaarstelling van verzwaarde doding in het verkeer, niveau 4. Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete bij art. 107/1 Sw. 250 tot 20.000 euro, naast een gevangenisstraf van meer dan vijf tot tien jaar volgens niveau 4.

Bij letsel werkt de structuur anders. Art. 218 Sw. is de basis voor integriteitsaantasting in het verkeer en art. 218/1 Sw. bevat verzwarende factoren, waaronder de zware snelheidssituaties. Art. 218/1 Sw. is dus geen zelfstandig misdrijf, maar weegt binnen art. 218 Sw. bij de keuze en zwaarte van de straf. Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete bij art. 218 Sw. 250 tot 6.250 euro en gaat het om niveau 2.

Voor verkeersongevallen van vóór 1 september 2026 gelden nog de oude bepalingen van het oude Strafwetboek. Onopzettelijke doding door een verkeersongeval viel toen onder art. 419, tweede lid oud Sw.; onopzettelijke slagen of verwondingen door een verkeersongeval onder art. 420, tweede lid oud Sw. In een dossier met oudere feiten moet dus eerst de datum worden bepaald, daarna pas de toepasselijke strafwet.

## Wat gebeurt er op de zitting van de politierechtbank?

Bij een Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank ontvangt de bestuurder een dagvaarding met de datum, het uur en de plaats van de zitting. De politierechter onderzoekt de tenlastelegging, de stukken van het dossier en de persoonlijke situatie van de beklaagde. De bestuurder kan zelf verschijnen of zich laten bijstaan door een advocaat. In veel dossiers is persoonlijke aanwezigheid nuttig, zeker wanneer het rijbewijs beroepsmatig of familiaal belangrijk is.

De zitting verloopt meestal volgens een vaste structuur. Eerst wordt nagegaan of de zaak klaar is voor behandeling. Daarna geeft het openbaar ministerie zijn standpunt, kan de burgerrechtelijk aansprakelijke partij tussenkomen indien die er is, en krijgt de verdediging het woord. De advocaat kan juridische opmerkingen maken over de meting, de kwalificatie, de toepasselijke periode voor de geldboete, het verval, de herstelvoorwaarden en de persoonlijke omstandigheden.

De rechter spreekt niet altijd onmiddellijk uitspraak uit op de zitting zelf. Soms volgt de uitspraak op een latere datum. Wordt de bestuurder veroordeeld, dan vermeldt het vonnis de geldboete, het eventuele verval, eventuele herstelvoorwaarden, de bijdrage aan het Fonds voor hulp aan slachtoffers, de administratieve toeslag bij veroordeling en de gerechtskosten. Bij verstek gelden specifieke termijnen: verzet moet binnen vijftien dagen, hoger beroep binnen dertig dagen.

Hoger beroep is mogelijk binnen dertig dagen. Het openbaar ministerie krijgt tien bijkomende dagen, maar enkel wanneer de beklaagde of de burgerrechtelijk aansprakelijke partij eerst zelf beroep instelde. De beslissing om hoger beroep aan te tekenen moet doordacht gebeuren: het gaat niet alleen om de boete, maar ook om het rijverbod, de herstelvoorwaarden en de praktische gevolgen van de uitvoering.

## Verjaring en datum van de feiten

Voor inbreuken op de Wegverkeerswet en haar uitvoeringsbesluiten verjaart de strafvordering na drie jaar vanaf de dag waarop de overtreding is begaan, op grond van art. 68 Wegverkeerswet. Dat is één uniforme termijn voor deze verkeersinbreuken. Sinds de hervormingen moet ook rekening worden gehouden met de regel dat de verjaringstermijn niet meer loopt vanaf de dag van de aanhangigmaking bij het vonnisgerecht. Schorsing blijft mogelijk volgens de toepasselijke regels.

De datum van de feiten is ook beslissend voor de geldboete. Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro. Voor feiten van 1 februari tot en met 31 augustus 2026 golden de oude basisbedragen met de toen toepasselijke verhoging. Voor feiten tot en met 31 januari 2026 gold nog een andere periode. Wie enkel kijkt naar de datum van de dagvaarding, kan dus tot een verkeerde conclusie komen.

Bij feiten van vóór 1 september 2026 past de rechter de voor de beklaagde gunstigste wet toe, op grond van art. 2, derde lid Sw. Dat betekent niet dat men vrij kan kiezen tussen oude en nieuwe regels per onderdeel. De beoordeling vraagt een juridisch correcte vergelijking. Zeker wanneer de feiten dicht bij 1 september 2026 liggen, is het nuttig om de dagvaarding en de gevorderde bedragen zorgvuldig te controleren.

Deze datumlogica geldt niet op exact dezelfde manier voor elke betaling of bijdrage. De onmiddellijke inning en de minnelijke schikking zijn vaste sommen die niet op dezelfde wijze met de strafrechtelijke bedragen meebewegen. De bijdrage aan het Fonds voor hulp aan slachtoffers bedraagt sinds 1 september 2026 250 euro en het bedrag op de dag van de veroordeling is bepalend.

## Praktische verdediging: wat kan een advocaat concreet doen?

Een advocaat kan de feiten niet herschrijven, maar wel nagaan of het dossier juridisch klopt. Bij snelheid gaat het onder meer om de juiste snelheidslimiet op de plaats van de vaststelling, de correcte toepassing van de drempel, de meetgegevens, de bevoegdheid van de verbalisanten, de tijdige verzending van het afschrift van het proces-verbaal en de vraag of de bestuurder correct werd geïdentificeerd. Kleine details kunnen belangrijk zijn wanneer de weerhouden snelheid net boven een wettelijke grens ligt.

Daarnaast kan de verdediging focussen op de strafmaat. De rechter moet binnen de wettelijke grenzen oordelen. Stukken over werk, gezin, medische noden, zelfstandige activiteit, woonplaats, openbaar vervoer en eerdere blanco verkeershistoriek kunnen relevant zijn. Ook de houding van de bestuurder telt: aanwezigheid op de zitting, erkenning van de ernst, concrete maatregelen om herhaling te vermijden en duidelijke uitleg over de omstandigheden kunnen het debat beïnvloeden zonder een resultaat te garanderen.

Via Bereken uw boete (https://www.beboet.be/bereken-boete) kunt u een eerste inschatting maken van de financiële inzet, maar bij een zware snelheidsovertreding blijft de rechterlijke beoordeling doorslaggevend. Voor algemene informatie over snelheidsdossiers vindt u ook Meer over Snelheid (https://www.beboet.be/snelheidovertreding). Wie wil nagaan of bijstand mogelijk is, kan de informatie over Gratis advocaat (https://www.beboet.be/gratis-bijstand) raadplegen, met de nuance dat wettelijke kosteloze rechtsbijstand en verzekeringsdekking verschillende systemen zijn.

Ons kantoor in Antwerpen behandelt geregeld verkeersdossiers waarin snelheid, onmiddellijke intrekking en rijverbod samenkomen. De aanpak begint met een lezing van de dagvaarding en het proces-verbaal, gevolgd door een inschatting van de verdedigingslijnen. We nemen contact met u op om te bespreken of en hoe wij u kunnen bijstaan.

## Rechtsbijstandsverzekering en vrije keuze van advocaat

In verkeerszaken betaalt de rechtsbijstandsverzekering meestal het ereloon van de advocaat. Die waarborg zit bij de meeste bestuurders al in de BA-autoverzekering of in de familiale polis. Bij een procedure kiest de cliënt zelf zijn advocaat op grond van art. 156 van de Wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen. Dat is een recht van de verzekerde, geen gunst van de verzekeraar.

De tussenkomst hangt wel af van de polisvoorwaarden. Sommige polissen voorzien een wachttijd, een plafond, uitsluitingen of een voorafgaande meldingsplicht. Het is daarom verstandig om de polis en de aangifte aan de rechtsbijstandsverzekeraar tijdig te laten nakijken. De verzekeraar mag de vrije keuze van advocaat in een procedure niet vervangen door de verplichting om uitsluitend met een eigen jurist te werken.

Die dekking is praktisch belangrijk bij een Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank. De financiële inzet bestaat immers niet alleen uit de geldboete. Ook het rijverbod, de herstelvoorwaarden, de verplaatsingsproblemen en de impact op werk kunnen zwaar doorwegen. Een correcte verzekeringsmelding kan vermijden dat de bestuurder uit onzekerheid zonder bijstand naar de zitting gaat.

Let wel: rechtsbijstand via verzekering is iets anders dan tweedelijnsbijstand of pro deo. Pro deo hangt af van de wettelijke voorwaarden voor kosteloze rechtsbijstand. Rechtsbijstand via een polis hangt af van het verzekeringscontract. Beide systemen kunnen nuttig zijn, maar zij hebben een andere basis en andere voorwaarden.

## Veelgemaakte misverstanden over snelheid boven 40 km/u

Een eerste misverstand is dat men altijd een onmiddellijke inning zou moeten krijgen. Dat klopt niet. Bij meer dan 40 km/u te snel, of meer dan 30 km/u te snel in de opgesomde zones, is een onmiddellijke inning uitgesloten. De zaak kan dan bij het parket en de politierechtbank terechtkomen. Niet betalen is dus niet de oorzaak van de dagvaarding; de ernst van de overschrijding kan op zichzelf volstaan.

Een tweede misverstand is dat België met punten werkt. België kent geen puntenrijbewijs en geen strafpunten. Een bestuurder kan wel een rijverbod krijgen, herstelvoorwaarden opgelegd krijgen en bij herhaling zwaarder worden bestraft, maar dat gebeurt via de Wegverkeerswet en het vonnis van de rechter, niet via een puntensaldo.

Een derde misverstand gaat over gevangenisstraf. Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro en gaat het om niveau 1. Niveau 1 kent geen gevangenisstraf. Dat is anders wanneer snelheid deel uitmaakt van een dossier met doding of integriteitsaantasting in het verkeer onder het Strafwetboek, maar dan vervolgt men niet enkel de snelheidsovertreding zelf.

Een vierde misverstand is dat een hoge snelheid altijd automatisch tot dezelfde straf leidt. De wet bepaalt de grenzen, maar de rechter beoordeelt het concrete dossier. De plaats van de feiten, de mate van overschrijding, de verkeerscontext, eventuele herhaling, de houding van de bestuurder en de persoonlijke gevolgen kunnen allemaal een rol spelen. Daarom is een algemeen bedrag of een standaardrijverbod nooit een betrouwbare voorspelling.

## Lees ook

- Snelheid: onmiddellijke inning of dagvaarding: https://www.beboet.be/blog/snelheid-inning-of-dagvaarding
- Snelheidslimiet autosnelweg bij regen of mist: https://www.beboet.be/blog/snelheidslimiet-autosnelweg-regen-mist
- GPS snelheid versus gekalibreerde flitspaal: https://www.beboet.be/blog/gps-snelheid-gekalibreerde-flitspaal

## Conclusie

Een zware snelheidsovertreding is in België veel meer dan een hoge factuur. Bij meer dan 40 km/u te snel, of meer dan 30 km/u te snel binnen de bebouwde kom, in een zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf, wordt de zaak juridisch ernstig. De onmiddellijke inning is uitgesloten, de politierechtbank komt in beeld en het verval van het recht tot sturen wordt opgelegd tenzij de rechter motiveert waarom hij dat niet doet.

Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro. Het gaat om niveau 1, dus zonder gevangenisstraf voor de snelheidsovertreding zelf. Daarboven kunnen de bijdrage van 250 euro aan het Fonds voor hulp aan slachtoffers, de administratieve toeslag bij veroordeling en de gerechtskosten komen. Bij herhaling kunnen de gevolgen aanzienlijk zwaarder worden, vooral voor het rijbewijs.

De juiste verdediging begint bij de datum van de feiten, de juiste drempel, de correcte snelheidslimiet, het proces-verbaal en de bewijsstukken. Daarna komt de persoonlijke situatie: waarom is het rijbewijs noodzakelijk, welke maatregelen zijn genomen en welke modaliteit van verval is wettelijk mogelijk? Wie een dagvaarding ontvangt, wacht best niet tot de zittingsdag om het dossier te bekijken. Een advocaat kijkt uw dossier kort na en neemt contact met u op om te bespreken of en hoe wij u kunnen bijstaan.

## Veelgestelde vragen

### Moet ik altijd naar de politierechtbank bij meer dan 40 km/u te snel?

### Welke geldboete riskeer ik voor snelheid boven 40 km/u?

### Krijg ik automatisch een rijverbod bij een zware snelheidsovertreding?

### Is een onmiddellijke inning mogelijk bij meer dan 40 km/u te snel?

### Kan mijn rijbewijs onmiddellijk worden ingetrokken na de vaststelling?

### Wat als ik minder dan twee jaar mijn rijbewijs B heb?

### Bestaat er in België een puntenrijbewijs voor snelheid?

### Kan ik een weekendrijverbod vragen bij de politierechter?

### Wat controleert een advocaat in een snelheidsdossier?

### Betaalt mijn rechtsbijstandsverzekering de advocaat bij een snelheidszaak?

## Uw autoverzekering betaalt meestal uw advocaat

- De rechtsbijstandswaarborg zit bij de meeste bestuurders al in de BA-autoverzekering of de familiale polis, vaak zonder dat zij het beseffen.
- Anders dan in de meeste andere rechtstakken is dat in verkeerszaken eerder regel dan uitzondering.
- Loopt er een procedure, dan kiest u zélf uw advocaat: uw verzekeraar mag u er geen opleggen (art. 156 van de Wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen).
- Wij dienen de aanvraag in bij uw verzekeraar en rekenen rechtstreeks met hem af. Komt uw polis tussen, dan betaalt u zelf niets.

Of uw polis tussenkomt, hangt af van uw voorwaarden — denk aan een waarborgplafond, een wachttijd of een uitsluiting. Wij kijken uw polis gratis na en zeggen u eerlijk waar u aan toe bent vóór er iets opstart.

Laat uw polis nakijken (https://www.beboet.be/gratis-bijstand)

### Hulp nodig?

Bij verkeerszaken betaalt de rechtsbijstand in uw autoverzekering meestal het ereloon van uw advocaat — en u kiest zelf wie u verdedigt.

### Wettelijke bronnen

- Wegverkeerswet — wegcode.be: https://wegcode.be/
- Wegcode (KB 1 december 1975): https://wegcode.be/wetteksten/secties/kb/wegcode

Lees onze volledige gids over snelheid (https://www.beboet.be/snelheidovertreding)

## Gerelateerde artikelen

Snelheid

### Snelheid bij wegenwerken en verkeershinder

20 nov 2026 · 24 min
https://www.beboet.be/blog/snelheid-bij-wegenwerken-en-hinder

Snelheid

### Snelheidsovertreding bij inhalen vrachtwagen

19 nov 2026 · 24 min
https://www.beboet.be/blog/snelheid-inhalen-vrachtwagen

Snelheid

### Snelheidsboete vrachtwagen: andere limieten

15 nov 2026 · 24 min
https://www.beboet.be/blog/snelheidsboete-vrachtwagen-andere-limieten

## Andere overtredingen

Snelheidsovertreding: https://www.beboet.be/snelheidovertreding

Alcohol: https://www.beboet.be/alcohol

Dronkenschap: https://www.beboet.be/dronkenschap

Drugs in het verkeer: https://www.beboet.be/drugs-in-het-verkeer

Vluchtmisdrijf: https://www.beboet.be/vluchtmisdrijf-straf

Herhaling: https://www.beboet.be/herhaling

GSM achter het stuur: https://www.beboet.be/gsm-achter-het-stuur

Art. 42 Rijongeschiktheid: https://www.beboet.be/rijongeschiktheid-art-42

Ongeval: https://www.beboet.be/ongeval

Overige inbreuken: https://www.beboet.be/verzekering-keuring-en-overige-inbreuken

Gedagvaard: https://www.beboet.be/gedagvaard

Rijverbod: https://www.beboet.be/rijverbod

Verkeersboete betalen: https://www.beboet.be/verkeersboete-betalen

## Structured data

```json
[
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "Article",
    "headline": "Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank",
    "description": "Meer dan 40 km/u te snel: art. 29, § 3 brengt u voor de politierechtbank, met verval en boete van 100 tot 5.000 euro.",
    "author": {
      "@type": "Person",
      "name": "Mr. Chanel Ribas Colomar",
      "url": "https://www.beboet.be/over-ons",
      "jobTitle": "Advocaat verkeersrecht",
      "worksFor": {
        "@type": "LegalService",
        "name": "Beboet.be",
        "url": "https://www.beboet.be"
      }
    },
    "datePublished": "2026-11-17T06:02:00.825+00:00",
    "dateModified": "2026-11-17T06:02:01.078506+00:00",
    "publisher": {
      "@type": "Organization",
      "name": "Beboet.be"
    },
    "url": "https://www.beboet.be/blog/snelheid-boven-veertig-politierechtbank",
    "mainEntityOfPage": "https://www.beboet.be/blog/snelheid-boven-veertig-politierechtbank"
  },
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "FAQPage",
    "mainEntity": [
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Moet ik altijd naar de politierechtbank bij meer dan 40 km/u te snel?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Bij meer dan 40 km/u te snel is een onmiddellijke inning uitgesloten. Het dossier gaat dan naar het parket en kan tot een dagvaarding voor de politierechtbank leiden. Binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf geldt die zware drempel al bij meer dan 30 km/u te snel."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Welke geldboete riskeer ik voor snelheid boven 40 km/u?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Voor feiten gepleegd vanaf 1 september 2026 bedraagt de geldboete voor snelheid onder art. 29, § 3 Wegverkeerswet 100 tot 5.000 euro. Dat is een niveau 1-sanctie, zodat aan de snelheidsovertreding zelf geen gevangenisstraf is gekoppeld. Andere kosten en bijdragen kunnen wel bijkomen."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Krijg ik automatisch een rijverbod bij een zware snelheidsovertreding?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Bij meer dan 40 km/u te snel, of meer dan 30 km/u te snel in de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, erf of woonerf, wordt het verval van het recht tot sturen opgelegd. Als de rechter het niet uitspreekt, moet hij dat motiveren. De duur hangt af van het dossier."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Is een onmiddellijke inning mogelijk bij meer dan 40 km/u te snel?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Nee. De onmiddellijke inning is uitgesloten boven 40 km/u te snel en boven 30 km/u te snel binnen de bebouwde kom, zone 30, schoolomgeving, woonerf of erf. De zaak wordt dan niet met een vaste politiesom afgehandeld, maar kan via het parket en de politierechtbank verlopen."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Kan mijn rijbewijs onmiddellijk worden ingetrokken na de vaststelling?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Ja. Bij zware snelheidsovertredingen kan een onmiddellijke intrekking van het rijbewijs volgen op basis van art. 55 Wegverkeerswet. De teruggave gebeurt in beginsel na vijftien dagen volgens art. 56 Wegverkeerswet, tenzij de politierechtbank de intrekking verlengt na vordering van de procureur."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Wat als ik minder dan twee jaar mijn rijbewijs B heb?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Art. 38, § 5 Wegverkeerswet maakt beginnende bestuurders kwetsbaarder wanneer de overtreding tot een verval kan leiden. Bij veroordeling moet de rechter dan het verval uitspreken en minstens een theoretisch of praktisch examen opleggen. Dat geldt niet bij elke lichte snelheidsovertreding."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Bestaat er in België een puntenrijbewijs voor snelheid?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Nee. België kent geen puntenrijbewijs en geen strafpunten. De gevolgen van snelheid worden geregeld via de Wegverkeerswet: geldboete, mogelijk of verplicht verval, herstelvoorwaarden en strengere regels bij herhaling. Buitenlandse puntensystemen zijn niet van toepassing op Belgische verkeersprocedures."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Kan ik een weekendrijverbod vragen bij de politierechter?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "De rechter kan het effectief verval beperken tot vrijdag 20 uur tot zondag 20 uur en tot feestdagen op grond van art. 38, § 2bis Wegverkeerswet. Dat kan niet wanneer herstelvoorwaarden zoals examens of onderzoeken worden opgelegd, en ook niet wanneer een alcoholslot wordt opgelegd."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Wat controleert een advocaat in een snelheidsdossier?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "Een advocaat controleert onder meer de juiste snelheidslimiet, de weerhouden snelheid, de meetgegevens, het toestel, de plaats van vaststelling, de identificatie van de bestuurder, de verzending van het afschrift van het proces-verbaal en de toepasselijke datum voor de geldboete en sancties."
        }
      },
      {
        "@type": "Question",
        "name": "Betaalt mijn rechtsbijstandsverzekering de advocaat bij een snelheidszaak?",
        "acceptedAnswer": {
          "@type": "Answer",
          "text": "In verkeerszaken betaalt de rechtsbijstandsverzekering meestal het ereloon van de advocaat. Die waarborg zit vaak in de BA-autoverzekering of familiale polis. U kiest bij een procedure zelf uw advocaat op grond van art. 156 Verzekeringswet, maar de tussenkomst hangt af van de polisvoorwaarden."
        }
      }
    ]
  },
  {
    "@context": "https://schema.org",
    "@type": "BreadcrumbList",
    "itemListElement": [
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 1,
        "name": "Home",
        "item": "https://www.beboet.be/"
      },
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 2,
        "name": "Blog",
        "item": "https://www.beboet.be/blog"
      },
      {
        "@type": "ListItem",
        "position": 3,
        "name": "Snelheidsovertreding boven 40 km/u: politierechtbank",
        "item": "https://www.beboet.be/blog/snelheid-boven-veertig-politierechtbank"
      }
    ]
  }
]
```